Skip to main content

Beyinix

post-header
Bloq

Perplexity nədir? Mənbə göstərən süni intellekt axtarışı

Ekspert köşəsi · Müəllif: Orxan Şahbaz, Beyinix-in təsisçisi və “ZİDD” kitabının müəllifi

Perplexity süni intellektlə işləyən axtarış sistemidir. Google sizə linklər siyahısı verir, ChatGPT isə hazır cavab yazır. Perplexity bu ikisinin ortasında dayanır: cavabı yazır və hər cümlənin yanında hansı mənbədən götürdüyünü göstərir. Azərbaycanda onun payı bir ildə 3 dəfədən çox artıb. Bu yazıda Perplexity-nin nə olduğunu və onu kimin, nə üçün istifadə etməli olduğunu danışıram.

Perplexity nədir?

Perplexity 2022-ci ildə ABŞ-da qurulmuş şirkətdir. Özünü “cavab sistemi” adlandırır. Siz sual verirsiniz, Perplexity internetdə axtarış edir, tapdığı mənbələri oxuyur və qısa cavab yazır. Cavabın altında isə istifadə etdiyi saytların siyahısı olur. İstənilən mənbəyə klikləyib özünüz oxuya bilərsiniz.

Perplexity-nin Comet adlı brauzeri də var. Bu brauzer saytları oxuyub xülasə çıxara, sizin əvəzinizə bəzi işləri görə bilir. Comet 2025-ci ilin oktyabrından hamı üçün pulsuz açılıb.

Azərbaycanda rəqəmlər

StatCounter-in məlumatına görə, Azərbaycanda AI çatbotlardan saytlara gələn keçidlərdə Perplexity-nin payı oktyabr 2025-də 1,5 faiz idi. Oktyabr 2026-da isə 5,1 faizə çatıb. Rəqəm hələ kiçikdir, amma artım sürətlidir. Bunun səbəbi aydındır: Perplexity mənbə göstərdiyi üçün insanlar onun cavabından sayta keçir.

Perplexity kim üçün faydalıdır?

  • Tələbələr və tədqiqatçılar: mövzu üzrə mənbələri tez tapmaq, məqalələri müqayisə etmək. Amma istinad verməzdən əvvəl mənbəni özünüz açıb oxuyun.
  • Jurnalistlər: faktı yoxlamaq, mövzunun tarixçəsini öyrənmək.
  • Alıcılar: “hansı telefon daha yaxşıdır” kimi sualda müxtəlif saytların rəylərini bir yerdə görmək.
  • Sahibkarlar: bazar, rəqib və ya yeni qanun barədə qısa məlumat toplamaq.

Niyə mənbə bu qədər vacibdir?

Psixologiyada “etibar” bir anda yaranmır. İnsan bir şeyə inanmaq üçün sübut görmək istəyir. ChatGPT cavab yazanda biz ona “inanmalıyıq”. Perplexity isə “bax, buradan götürmüşəm” deyir. Bu kiçik fərq insanda nəzarət hissi yaradır. Nəzarət hissi olan yerdə isə etibar daha tez yaranır.

Bu, bizneslər üçün də vacib dərsdir. Perplexity cavab yazarkən etibarlı, aydın və yeni məlumatı olan saytları mənbə kimi seçir. Saytında müştərinin sualına birbaşa cavab verən, ünvanı, xidmətləri və qiymət aralığı aydın yazılan biznesin Perplexity cavabında mənbə kimi çıxmaq şansı daha yüksəkdir.

Diqqət edilməli məqamlar

  • Mənbə göstərilməsi cavabın həmişə doğru olduğu demək deyil. Perplexity bəzən mənbəni səhv başa düşə bilər.
  • Vacib qərarlardan əvvəl ən azı iki mənbəni özünüz açıb oxuyun.
  • Şəxsi məlumatlarınızı heç bir AI alətinə yazmayın.

Tez-tez verilən suallar

Perplexity pulsuzdur?

Bəli, əsas versiyası pulsuzdur. Daha güclü modellər və çox sayda dərin axtarış üçün Perplexity Pro abunəliyi var.

Perplexity Google-u əvəz edə bilər?

Hələlik yox. Azərbaycanda axtarışların 96 faizdən çoxu hələ də Google-dadır. Amma Perplexity mürəkkəb suallarda Google-a yaxşı əlavədir.

Perplexity Azərbaycan dilində işləyir?

Bəli, Azərbaycan dilində sual vermək və cavab almaq olur. Amma Azərbaycan dilində mənbələr az olduğu üçün bəzən ingilis və rus dilli saytlara istinad edir.

Comet brauzeri nədir?

Perplexity-nin süni intellektli brauzeridir. Açıq saytı oxuyub xülasə çıxarır və bəzi tapşırıqları sizin əvəzinizə yerinə yetirə bilir.

Saytınızın Google və AI cavablarında necə göründüyünü öyrənmək istəyirsinizsə, SEO və GEO xidməti səhifəmizə baxın.

Orxan Şahbaz Beyinix marketinq agentliyinin təsisçisi, neyromarketinq üzrə təlimçi və “ZİDD” kitabının müəllifi. 2016-dan bəri 130-dan çox şirkətin marketinqi üzərində işləyib. Orxan Şahbaz haqqında